Không chỉ mang tính chất mở đầu, kỳ họp lần này còn là nơi xác lập những nền tảng căn bản cho toàn bộ hoạt động của Quốc hội khóa XVI - từ tổ chức bộ máy, định hướng lập pháp đến quyết sách chiến lược về phát triển kinh tế - xã hội. Với chương trình nghị sự quy mô, toàn diện, kỳ họp phản ánh rõ nét tinh thần chủ động, kiến tạo và trách nhiệm trước Nhân dân.

Họp báo trong nước và quốc tế Công bố Nghị quyết của Hội đồng bầu cử quốc gia về kết quả bầu cử và danh sách những người trúng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI ngày 21/3/2026 (Ảnh:media.quochoi.vn)

Kiện toàn nhân sự cấp cao: Bảo đảm tính liên tục và yêu cầu đổi mới

Một trong những nội dung trọng tâm, có ý nghĩa quyết định của kỳ họp là công tác tổ chức, nhân sự cấp cao của Nhà nước. Quốc hội sẽ tiến hành xem xét, quyết định và bầu, phê chuẩn hàng loạt chức danh quan trọng trong bộ máy lập pháp, hành pháp và tư pháp.

Chủ tịch Quốc hội, Chủ tịch nước, Thủ tướng Chính phủ đến các Phó Chủ tịch Quốc hội, Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, các thành viên Chính phủ, người đứng đầu các cơ quan tư pháp… tất cả đều được kiện toàn trên cơ sở quy trình chặt chẽ, bảo đảm đúng quy định của Đảng và pháp luật của Nhà nước.

Đây không chỉ là hoạt động mang tính thủ tục, mà còn là bước sàng lọc, lựa chọn đội ngũ cán bộ lãnh đạo đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của sự nghiệp phát triển đất nước. Trong bối cảnh mới, khi yêu cầu về quản trị quốc gia hiện đại, minh bạch và hiệu quả được đặt ra mạnh mẽ, việc lựa chọn đúng người, đúng việc càng trở nên then chốt.

Cùng với đó, việc xác nhận tư cách đại biểu Quốc hội khóa XVI và tổng kết cuộc bầu cử vừa qua tiếp tục khẳng định tính dân chủ, công khai, minh bạch của quy trình bầu cử, củng cố niềm tin của cử tri và Nhân dân đối với cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất.

Định hình chương trình lập pháp: Hoàn thiện thể chế, tháo gỡ điểm nghẽn

Bước vào nhiệm kỳ mới, yêu cầu hoàn thiện hệ thống pháp luật đồng bộ, thống nhất và khả thi tiếp tục là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của Quốc hội. Tại kỳ họp này, Quốc hội sẽ xem xét, thông qua 8 dự án luật và 1 nghị quyết, tập trung vào các lĩnh vực có tác động trực tiếp đến đời sống xã hội và hoạt động quản lý nhà nước.

Việc sửa đổi các luật như Luật Hộ tịch, Luật Tiếp cận thông tin, Luật Tín ngưỡng, tôn giáo hay Luật Trợ giúp pháp lý không chỉ nhằm khắc phục những bất cập trong thực tiễn thi hành, mà còn hướng tới bảo đảm tốt hơn quyền con người, quyền công dân - một trong những trụ cột của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa.

Đáng chú ý, Luật Thủ đô (sửa đổi) được xem xét theo trình tự, thủ tục rút gọn cho thấy quyết tâm chính trị cao trong việc xây dựng cơ chế, chính sách đặc thù, tạo động lực phát triển đột phá cho Hà Nội. Đây cũng là bước đi quan trọng trong chiến lược phát triển các cực tăng trưởng, nâng cao vai trò đầu tàu của các đô thị lớn.

Bên cạnh đó, nghị quyết về cơ chế phối hợp, chính sách đặc thù trong phòng ngừa và giải quyết tranh chấp đầu tư quốc tế thể hiện rõ yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh hội nhập sâu rộng. Việc chủ động hoàn thiện khung pháp lý trong lĩnh vực này sẽ góp phần bảo vệ lợi ích quốc gia, nâng cao vị thế và uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế.

Quyết sách chiến lược: Định hình tầm nhìn phát triển 5 năm và dài hạn

Không dừng lại ở công tác tổ chức và lập pháp, kỳ họp thứ Nhất Quốc hội khóa XVI còn mang trọng trách hoạch định những định hướng lớn về phát triển kinh tế - xã hội và tài chính - ngân sách cho giai đoạn 2026–2030.

Các kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm, kế hoạch tài chính quốc gia, kế hoạch vay và trả nợ công, cũng như kế hoạch đầu tư công trung hạn sẽ được xem xét, thông qua. Đây là những văn kiện có tính chiến lược, định hình quỹ đạo phát triển của đất nước trong trung hạn, đồng thời tạo cơ sở để triển khai các chính sách cụ thể trong từng năm.

Trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục biến động khó lường, yêu cầu giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế được đặt ra cấp thiết hơn bao giờ hết. Do đó, các quyết sách tại kỳ họp lần này không chỉ mang ý nghĩa định hướng, mà còn đòi hỏi tính khả thi cao, gắn với nguồn lực thực tế và năng lực tổ chức thực hiện.

Song song với đó, Quốc hội cũng xem xét các báo cáo về ngân sách nhà nước, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, bình đẳng giới, cũng như kết quả giải quyết kiến nghị của cử tri. Những nội dung này góp phần tăng cường kỷ luật, kỷ cương tài chính - ngân sách, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực công và bảo đảm an sinh xã hội.

Phát huy vai trò giám sát, tăng cường trách nhiệm giải trình

Một điểm nhấn quan trọng khác của kỳ họp là việc xem xét, thông qua chương trình giám sát của Quốc hội năm 2027 và các nội dung liên quan. Đây là cơ sở để Quốc hội tiếp tục thực hiện quyền giám sát tối cao, bảo đảm các chính sách, pháp luật được triển khai nghiêm túc, hiệu quả.

Việc lắng nghe, tổng hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri và Nhân dân cũng được đặt ở vị trí trung tâm, thể hiện rõ bản chất “của dân, do dân, vì dân” của Quốc hội. Qua đó, các vấn đề bức xúc, kiến nghị chính đáng của người dân sẽ được chuyển tải đến các cơ quan có thẩm quyền, góp phần hoàn thiện chính sách và nâng cao chất lượng quản trị quốc gia.

Kỳ vọng về một nhiệm kỳ hành động, đổi mới và hiệu quả

Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI không chỉ hoàn thành các nội dung chương trình nghị sự, mà còn mở ra một chặng đường mới với nhiều kỳ vọng. Những quyết định về nhân sự, thể chế và chiến lược phát triển được thông qua tại kỳ họp này sẽ là nền tảng quan trọng cho toàn bộ nhiệm kỳ.

Trong bối cảnh đất nước đứng trước yêu cầu phát triển nhanh và bền vững, đổi mới mô hình tăng trưởng, chuyển đổi số, phát triển kinh tế xanh và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, Quốc hội khóa XVI được kỳ vọng sẽ tiếp tục phát huy vai trò trung tâm trong hệ thống chính trị, đồng hành cùng Chính phủ và các cơ quan liên quan để hiện thực hóa các mục tiêu phát triển.

Với tinh thần đổi mới, trách nhiệm và khát vọng phát triển, kỳ họp thứ Nhất không chỉ là sự khởi đầu về mặt tổ chức, mà còn là bước chuyển quan trọng về tư duy và hành động, góp phần đưa đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với niềm tin và khí thế mới.

 Phước Tiến