Qua kết quả giám sát của Ban Dân tộc HĐND tỉnh, Chương trình đã mang lại nhiều hiệu quả thiết thực, góp phần tạo chuyển biến rõ nét về phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số; thúc đẩy giảm nghèo bền vững; tạo điều kiện để người dân tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản, nâng cao dân trí, giải quyết việc làm, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực; đồng thời đầu tư hoàn thiện hệ thống kết cấu hạ tầng, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

Hỗ trợ thiết thực về nhà ở, sinh kế và nước sinh hoạt

Trong giai đoạn 2021 - 2025, Chương trình đã giải ngân 72 tỷ đồng để hỗ trợ 44 hộ về đất ở, 1.270 hộ về nhà ở, 545 hộ chuyển đổi nghề, 418 hộ được hỗ trợ nước sinh hoạt phân tán và đầu tư xây dựng 03 công trình cấp nước sinh hoạt tập trung.

Những chính sách hỗ trợ này đã góp phần giải quyết khó khăn về nhà ở, cải thiện điều kiện sinh hoạt, tạo sinh kế bền vững cho hộ nghèo, hộ cận nghèo là đồng bào dân tộc thiểu số, giúp người dân từng bước ổn định cuộc sống và vươn lên phát triển kinh tế.

Đoàn giám sát của Ban Dân tộc HĐND tỉnh khảo sát thực tế tại hộ gia đình được hỗ trợ nhà ở tại xã Trà Côn.

Phát triển sản xuất, nâng cao thu nhập cho người dân

Chương trình đã triển khai 09 dự án cộng đồng, gồm 03 dự án chăn nuôi bò và 06 dự án chăn nuôi vịt, hỗ trợ 70 hộ nghèo, hộ cận nghèo phát triển sản xuất.

Thông qua các mô hình này, người dân từng bước tiếp cận phương thức sản xuất theo hướng liên kết, ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào chăn nuôi, nâng cao năng suất và hiệu quả sản xuất. Đồng thời, các dự án còn tạo việc làm tại chỗ, góp phần tăng thu nhập, cải thiện đời sống và thúc đẩy phát triển kinh tế hộ gia đình.

Hộ gia đình được hỗ trợ phát triển chăn nuôi bò từ Chương trình.

Đầu tư hạ tầng, tạo động lực phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số

Một trong những kết quả nổi bật của Chương trình là đầu tư hệ thống cơ sở hạ tầng thiết yếu tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, ưu tiên các xã, ấp đặc biệt khó khăn và nâng cấp mạng lưới chợ nông thôn, với tổng kinh phí giải ngân khoảng 533 tỷ đồng.

Việc đầu tư hạ tầng đã góp phần thay đổi diện mạo nông thôn, hoàn thiện hệ thống giao thông, giảm chi phí vận chuyển, tạo thuận lợi cho giao thương hàng hóa, phát triển hệ thống chợ và hỗ trợ người dân tiêu thụ nông sản, từng bước nâng cao đời sống vật chất và tinh thần.

Đồng bộ nhiều chính sách an sinh xã hội

Bên cạnh các dự án về hạ tầng và phát triển sản xuất, Chương trình còn triển khai nhiều dự án, tiểu dự án quan trọng như: phát triển giáo dục, đào tạo nâng cao chất lượng nguồn nhân lực; bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch; chăm sóc sức khỏe Nhân dân, nâng cao thể trạng, tầm vóc; phòng, chống suy dinh dưỡng trẻ em; thực hiện bình đẳng giới, giải quyết các vấn đề cấp thiết đối với phụ nữ và trẻ em; giảm thiểu tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống; đẩy mạnh công tác truyền thông, tuyên truyền, vận động trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Qua giám sát, Ban Dân tộc HĐND tỉnh đánh giá các địa phương đã chủ động triển khai chính sách, tích cực giải ngân nguồn vốn; nhiều công trình, dự án đã hoàn thành và đưa vào sử dụng, bước đầu phát huy hiệu quả, góp phần cải thiện điều kiện sản xuất, nâng cao đời sống của đồng bào dân tộc thiểu số và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương.

Đoàn giám sát của Ban Dân tộc HĐND tỉnh làm việc tại Sở Dân tộc và Tôn giáo

Tiếp tục tháo gỡ khó khăn, nâng cao hiệu quả giai đoạn II

Bên cạnh những kết quả đạt được, Ban Dân tộc HĐND tỉnh cũng chỉ ra một số khó khăn, hạn chế trong quá trình triển khai Chương trình. Công tác tuyên truyền ở một số địa phương chưa thật sự sâu rộng; hiệu quả tiếp cận chính sách của người dân còn hạn chế; việc phối hợp giữa các cơ quan chuyên môn có thời điểm còn chậm; tiến độ thực hiện và tỷ lệ giải ngân một số dự án, tiểu dự án chưa đạt yêu cầu.

Ngoài ra, việc thực hiện chính sách hỗ trợ đất ở còn gặp khó khăn; một số hộ đã được giao đất nhưng chưa hoàn tất thủ tục cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; công tác đào tạo nghề, giải quyết việc làm và lồng ghép nguồn vốn giữa các chương trình mục tiêu quốc gia còn bất cập; việc huy động nguồn lực đối ứng của người dân còn hạn chế, ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện.

Để triển khai hiệu quả Chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn II (2026 – 2030), Ban Dân tộc HĐND tỉnh kiến nghị các ngành, các cấp tiếp tục tăng cường phối hợp, kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện; đẩy nhanh tiến độ phân bổ và giải ngân vốn theo đúng quy định; ưu tiên nguồn lực cho các địa bàn còn nhiều khó khăn và có đông đồng bào dân tộc thiểu số.

Đồng thời, tăng cường hướng dẫn chuyên môn, tổ chức tập huấn nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ cơ sở; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong công tác quản lý, theo dõi và tổng hợp số liệu; nâng cao hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát nhằm kịp thời phát hiện, chấn chỉnh những hạn chế phát sinh, bảo đảm Chương trình được triển khai đúng mục tiêu, phát huy hiệu quả, góp phần nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh.

Minh Chí